ข่าวความเคลื่อนไหวสมุนไพร

การศึกษาฤทธิ์ต้านการอักเสบและต้านมะเร็งเม็ดเลือดขาวของว่านกีบแรด (Angiopteris evecta (G.Forst.) Hoffm.) โดยเก็บตัวอย่างว่านกีบแรดจาก 12 พื้นที่ในประเทศไทยและนำมาสกัดแยกส่วนด้วยตัวทำละลายที่มีความเป็นขั้วเพิ่มขึ้นตามลำดับ ได้สารสกัดหยาบทั้งหมด 36 ตัวอย่าง และพบว่าส่วนสกัดด้วยเอทิลอะซีเตตจากแหล่งตัวอย่างหมายเลข 003 (AE EtOAc No. 003) มีความเป็นพิษต่อเซลล์สูงที่สุดต่อเซลล์มะเร็งเม็ดเลือดขาวสายพันธุ์ KG-1a และ EoL-1 และมีความเป็นพิษต่ำต่อเซลล์เม็ดเลือดขาวปกติ (normal peripheral blood mononuclear cells) การวิเคราะห์และแยกสารให้บริสุทธิ์ด้วยวิธี bioactivity-guided fractionation พบว่าสารออกฤทธิ์เกิดจากสารผสมในกลุ่มฟูราโนน 3 ชนิด (the ternary mixture) โดยมี 5-(1-hydroxyethyl)-dihydro-2-furanone เป็นสารหลัก และการทดสอบฤทธิ์ต้านมะเร็งเม็ดเลือดขาวของสารผสมดังกล่าว พบว่าสามารถยับยั้งการเพิ่มจำนวนของเซลล์มะเร็งเม็ดเลือดขาว โดยการกระตุ้นการตายของเซลล์แบบ apoptosis ทำให้วงจรเซลล์หยุดชะงัก และลดการแสดงออกของยีน Wilms’ tumor 1 (WT1) ในเซลล์ EoL-1 ซึ่งเป็นยีนเกี่ยวข้องกับการเกิดมะเร็งเม็ดเลือดขาว การวิเคราะห์ทางเภสัชวิทยาเครือข่าย (network pharmacology) และการจำลองการจับระหว่างโมเลกุลด้วยคอมพิวเตอร์ (molecular docking) พบว่าฤทธิ์ยับยั้งเซลล์มะเร็งของส่วนสกัดจากว่านกีบแรดเกี่ยวข้องกับ AKT1, การส่งสัญญาณผ่าน MAPK, วิถี apoptosis และ WT1 นอกจากนี้ AE EtOAc No. 003 และส่วนผสมฟูราโนนยังแสดงฤทธิ์ต้านการอักเสบ โดยสามารถยับยั้งการสร้าง tumor necrosis factor-α และ interleukin-6 ในแมคโครฟาจที่ถูกกระตุ้นด้วย lipopolysaccharide อย่างมีนัยสำคัญ แสดงให้เห็นว่าสารกลุ่มฟูราโนนที่พบในว่านกีบแรดที่มีศักยภาพสำหรับการพัฒนาเป็นยาต้านมะเร็งเม็ดเลือดขาวในอนาคต