คำถาม : การสกัดแซนโทน- วิธีสกัดสารแซนโทนจากผงเปลือกมังคุด (สกัดด้วยเอทานอล 95 ในอัตราส่วน 1:10) ตั้งบน water bath 3 ชม 70 องศา และนำไปกรองแล้วควรระเหยแห้งอย่างไรหรอคะ เพื่อให้ได้ออกมาเป็นผง ในกรณีที่ไม่มีเครื่องระเหยสุญญากาศ และสามารถแยกได้อย่างไรว่าเป็นสารสกัดแซนโทนอย่างเดียวไม่มีอย่างอื่นผสม
- Date : 30/9/2569 16:09:00
คำตอบ : การสกัดเฉพาะสารแซนโทนนั้นต้องใช้เครื่องมือในห้องปฏิบัติการ และทำได้หลายวิธี เช่น
1. นำพืชมาบดละเอียด ต้มกับ 70% methanol อัตราส่วนพืช 1 ก. ต่อตัวทำละลาย 10 มล. ที่อุณหภูมิ 50 องศาเซลเซียส ประมาณ 2 ชม. นำสารที่ได้มากรอง และระเหยแห้งภายใต้สุญญากาศ ซึ่งจะได้สารสกัดหยาบเพื่อใช้ในขั้นตอนการแยกให้บริสุทธิ์ต่อไป
2. สกัดผงเปลือกมังคุดที่บดละเอียดด้วย methanol จนตัวทำละลายใสหรือมีสีจางลงแล้วรวมสารสกัดที่ได้ นำสารที่ได้มากรอง และระเหยแห้งภายใต้สุญญากาศ นำสารสกัดหยาบที่ได้ไปสกัดแยกส่วน (partition) ด้วยน้ำและ chloroform จากนั้นจึงนำส่วนของ chloroform ไปใช้ในขั้นตอนการแยกให้บริสุทธิ์ต่อไป
แต่หากไม่มีอุปกรณ์ดังกล่าวสามารถระเหยแอลกอฮอล์ออกได้โดยใส่สารสกัดในภาชนะปากกว้างและตั้งไว้บริเวณที่อากาศถ่ายเทปล่อยให้ตัวทำละลายหระเหยเองแต่จะให้เวลานาน หรืออาจใช้ความร้อนช่วยให้ตัวทำละลายระเหย โดยแช่ภาชนะที่มีสารสกัดอยู่ในหม้อที่มีน้ำร้อนที่ตั้งบนเตาไฟหรือเตาไฟฟ้า โดยไม่ตั้งภาชนะที่มีสารสกัดอยู่เบาเตาไฟโดยตรงเพราะอาจทำให้ติดไฟได้และอาจทำให้สารสกัดไหม้ได้เมื่อตัวทำละลายแห้ง อย่างไรก็ตามการใช้ความร้อนอาจทำให้สารสำคัญบางชนิดสลายตัวได้
อย่างไรก็ตามสารสกัดที่ได้หลังระเหยตัวทำละลายออกจะได้สารสกัดหยาบ (crude extract) ที่มีองค์ประกอบของสารหลายชนิด การทำให้สารที่บริสุทธิ์ ต้องนำสารสกัดหยาบที่ได้ไปผ่านขั้นตอนการแยกสารด้วยการใช้เทคนิค chromatography ต่างๆ เช่น Quick -column chromatography (QCC), Column chromatography (CC), Thin-Layer Chromatography (TLC), การตกผลึก เป็นต้น นอกจากนี้ยังต้องมีวิธีวิเคราะห์เพื่อพิสูจน์ว่าสารที่แยกได้นั้นเป็นสารชนิดที่ต้องการหรือไม่ ซึ่งอาจต้องใช้เทคนิคของ High-performance thin-layer chromatography (HPTLC), High Performance Liquid Chromatography (HPLC), Nuclear Magnetic Resonance (NMR) เป็นต้น เพื่อให้ได้เฉพาะสารแซนโทนออกมา
หรืออ่านรายละเอียดการสกัดแซนโทน ในการศึกษาพัฒนาเทคโนโลยีการผลิตแซนโทนผงบริสุทธิ์ของกรมวิชาการเกษตร ได้ที่ www.doa.go.th/plan/wp-content/uploads/2021/05/2452.1การพัฒนาเทคโนโลยีการผลิตแซนโทนผงบริสุทธิ์.pdf ค่ะ
อ้างอิง :
1. Suksamrarn S, Suwannapoch N, Ratananukul P, Aroonlerk N, Suksamrarn A. Xanthones from the Green Fruit Hulls of Garcinia mangostana. J Nat Prod 2002;65:761-3.
2. Suksamrarn S, Suwannapoch N, Phakhodee W, Thanuhiranlert J, Ratananukul P, Chimnoi N, et al. Antimycobacterial activity of prenylated xanthones from the fruits of Garcinia mangostana. Chem Pharm Bull 2003;51(7):857-9.
3. วิไลศรี ลิมปพะยอม, โกเมศ สัตยาวุธ, วิมลวรรณ วัฒนวิจิตร, อกนิษฐ พิศาลวัชรินทร์. การพัฒนาเทคโนโลยีการผลิตแซนโทนผงบริสุทธิ์. รายงานการวิจัยและพัฒนาการเพิ่มมูลค่าผลผลิต. กรมวิชาการเกษตร.
.png){kind=logo}
ศนย์ข้อมูลสมุนไพร FanPage
mpic_mupy 