คำถาม : ยาน้ำสมุนไพรแยกชั้น
  • อยากสอบถามค่ะว่า สาเหตุที่ทำให้ยาสมุนไพรแยกชั้น(เขย่าแล้วไม่รวมเป็นเนื้อเดียวกัน)เกิดจากสาเหตุอะไรได้บ้างคะ
  • Date : 13/2/2569 15:55:00
คำตอบ : การแยกชั้นของตำรับยาน้ำสมุนไพรที่ไม่สามารถกลับมาเป็นเนื้อเดียวกันได้หลังการเขย่า แสดงถึงความไม่เสถียรทางกายภาพของตำรับยา ซึ่งปัญหาดังกล่าวอาจเกิดจาก
- ความแตกต่างของความหนาแน่นระหว่างส่วนประกอบในตำรับ เช่น น้ำ แอลกอฮอล์ และน้ำมันหอมระเหย ทำให้เกิดการแยกตัวของเฟสเมื่อปล่อยทิ้งไว้
- สารออกฤทธิ์ในสมุนไพรบางชนิดไม่สามารถละลายได้ดีในตัวทำละลายที่ใช้ในตำรับ โดยเฉพาะสารกลุ่ม เรซิน ไขมัน และน้ำมันหอมระเหย ซึ่งเป็นสารไม่ชอบน้ำ (hydrophobic compounds) ทำให้เกิดการแยกชั้นได้
- การขาดสารช่วยประสานหรือสารช่วยแขวนตะกอนที่เหมาะสม รวมถึงการใช้ผงสมุนไพรที่มีขนาดอนุภาคหยาบ อาจส่งผลให้ตะกอนตกตัวเร็วและเกิดการจับตัวแน่น ซึ่งไม่สามารถกระจายตัวกลับได้ด้วยการเขย่า
- การเก็บรักษาที่ไม่เหมาะสม เช่น การได้รับความร้อน แสง หรือความชื้น รวมถึงการเปลี่ยนแปลงของค่า pH ซึ่งส่งผลให้โครงสร้างของระบบอิมัลชันหรือสารช่วยแขวนตะกอนเสื่อมสภาพ ทำให้ตำรับยาเกิดการแยกชั้น