คำถาม : ยากษัยเส้น (เถาวัลย์เปรียง)
  • ที่โรงพยาบาลใช้ยากษัยเส้น (เถาวัลย์เปรียง) อยากทราบว่า สามารถใช้ในหญิงตั้งครรภ์ได้หรือไม่คะ จัดอยู่ใน Category อะไรคะ
  • จากคุณ : ลักขณา
  • Date : 31/8/2561 17:13:00
คำตอบ : อ้างอิงจากบัญชียาหลักแห่งชาติปี 2561 ระบุว่าห้ามใช้เถาวัลย์เปรียงในหญิงตั้งครรภ์ค่ะ

(1) ยาเถาวัลย์เปรียง ยาแคปซูล (รพ.)
ตัวยาสำคัญ: ผงจากเถาของเถาวัลย์เปรียง [Solori scandens (Roxb.) Sirich. & Adema], [Derris scandens (Roxb.) Benth. (ชื่อพ้อง)]
ข้อบ่งใช้: บรรเทาอาการปวดกล้ามเนื้อ ลดการอักเสบของกล้ามเนื้อ
ขนาดและวิธีใช้: รับประทานครั้งละ 500 มิลลิกรัม – 1 กรัม วันละ 3 ครั้ง หลังอาหารทันที
ข้อห้ามใช้: ห้ามใช้ในหญิงตั้งครรภ์
ข้อควรระวัง
- ควรระวังการใช้กับผู้ป่วยโรคแผลเปื่อยเพปติก เนื่องจากเถาวัลย์เปรียงออกฤทธิ์คล้ายยาแก้ปวดกลุ่มยาต้านการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ (Nonsteroidal Anti-Inflammatory Drugs: NSAIDs)
- อาจทำให้เกิดการระคายเคืองระบบทางเดินอาหาร
อาการไม่พึงประสงค์
ปวดท้อง ท้องผูก ปัสสาวะบ่อย คอแห้ง ใจสั่น
(2) ยาสารสกัดจากเถาวัลย์เปรียง ยาแคปซูล
ตัวยาสำคัญ: สารสกัดจากเถาของเถาวัลย์เปรียง [Solori scandens (Roxb.) Sirich. & Adema], [Derris scandens (Roxb.) Benth. (ชื่อพ้อง)] ที่สกัดด้วย 50 เปอร์เซ็นต์ของเอทิลอัลกอฮอล์
ข้อบ่งใช้: บรรเทาอาการปวดหลังส่วนล่าง (low back pain) และอาการปวดจากข้อเข่าเสื่อม (Knee Osteoarthritis)
ขนาดและวิธีใช้: รับประทานครั้งละ 400 มิลลิกรัม วันละ 2 ครั้ง หลังอาหารทันที
ข้อห้ามใช้: ห้ามใช้กับหญิงตั้งครรภ์
ข้อควรระวัง
- ควรระวังการใช้ในผู้ป่วยโรคแผลเปื่อยเพปติก เนื่องจากเถาวัลย์เปรียงออกฤทธิ์คล้ายยาแก้ปวดกลุ่มยาต้านการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ (Nonsteroidal Anti-Inflammatory Drugs: NSAIDs)
- อาจทาให้เกิดการระคายเคืองระบบทางเดินอาหาร
อาการไม่พึงประสงค์: เวียนศีรษะ ปวดศีรษะ อุจจาระเหลว

เอกสารอ้างอิง : ประกาศคณะกรรมการพัฒนาระบบยาแห่งชาติ เรื่อง บัญชียาหลักแห่งชาติ ๒๕๖๑. http://www.fda.moph.go.th/sites/drug/Shared%20Documents/New/nlem2561.PDF